Bewegen is goed, ook als je in het ziekenhuis ligt!

Iedereen weet dat bewegen gezond is. Je blijft er lichamelijk en psychisch fitter door. Dat geldt voor mensen van alle leeftijden, en zeker ook voor patiënten. “Toch denken patiënten vaak dat ze tijdens hun ziekenhuisopname in pyjama in bed moeten blijven, terwijl dat medisch gezien niet noodzakelijk is,” vertelt fysiotherapeut Gerbert van den Biggelaar.

“Stilliggen is juist niet goed voor je gezondheid. Door ook tijdens je opname regelmatig te bewegen, houd je je conditie op niveau en maak je je spieren sterker. Dat is erg belangrijk. Want hierdoor raak je minder afhankelijk van de zorg van anderen, is de kans op complicaties kleiner en kun je sneller weer naar huis.”

In het ziekenhuis is de projectgroep Bravis Beweegt actief, met als doel de patiënt uit bed of, als dat echt niet kan, toch op een andere manier in beweging krijgen.

Gerbert: ‘In de projectgroep zitten onder andere een revalidatiearts, een diëtist, een sportarts en een fysiotherapeut. We geven voorlichting aan alle medewerkers over het belang van goede voeding en beweging. We werken steeds meer samen en maken plannen om de patiënten aan het bewegen te krijgen. Want ondanks dat iedereen het belang van bewegen wel ziet, brengen patiënten in het ziekenhuis gemiddeld toch nog zo’n 60-90% van de dag liggend of zittend door, terwijl ze dat medisch gezien echt niet hoeven. Daar moeten we samen mee aan de slag.”

Eerder actief dankzij beweegborden…
Patiënten worden zoveel mogelijk gestimuleerd om – binnen hun mogelijkheden – in beweging te komen. “We hebben daar diverse hulpmiddelen voor ontwikkeld,” licht Gerbert toe. “Op een aantal verpleegafdelingen hangen bijvoorbeeld beweegborden naast het bed. Hierop geven we met pictogrammen aan hoeveel de patiënt mag bewegen en hoe dit veilig kan. Dat is fijn voor de zorgverleners, maar ook voor de familie. Zo kun je bijvoorbeeld samen een stukje over de afdeling lopen achter een rollator.”
Dankzij een gift van Stichting Vrienden van Bravis worden deze beweegborden al gebruikt op de afdeling geriatrie (ouderenzorg), neurologie, oncologie, maag-darm-lever, op de longafdeling en ook op de intensive care. Het plan is om alle verpleegafdelingen hiervan te gaan voorzien.

 … en beweegboxen
De Stichting Vrienden van Bravis heeft het ook mogelijk gemaakt om beweegboxen aan te schaffen, bedacht en uitgevoerd door fysiotherapeuten Annebelle de Backer (links) en Kalijn Nikkels.
(lees verder onder de foto)

“Hoe hard iemands conditie achteruit kan gaan, is helaas goed te zien op de intensive care,” licht Kalijn toe. “Voor veel patiënten die hier liggen is het al te zwaar om zelfstandig een arm te kunnen heffen of vijf minuten op de bedrand te zitten. Daarom hebben we hier de beweegboxen geïntroduceerd. Het is een doos met materialen waarmee patiënten zelf op bed oefeningen kunnen doen. Er zitten kleine gewichtjes in, stressballetjes, een katrol, rekbanden en instructiekaarten. De oefeningen zijn licht en duren kort, hooguit 5 tot 15 minuten, en worden altijd onder begeleiding gedaan.”

Patient Journey app
“Patiënten die op een isolatiekamer liggen, helpen we ook met de beweegboxen,” vult Annabelle aan. “Zij kunnen vaak meer dan een IC-patiënt, maar mogen hun kamer niet uit. Met de hulp van de beweegboekjes kunnen ze naar eigen vermogen, zelf kunnen trainen.” Gerbert: “We zijn nu bezig om hiervoor een app te ontwikkelen. Voor de hartrevalidatie bestaat die al. Dit is de Patient Journey app die hartpatiënten helpt om meer te bewegen en gezond te eten.”

Laat je pyjama onder je kussen
Patiënten wordt geadviseerd comfortabele schoenen en gemakkelijke kleding mee te brengen naar het ziekenhuis. Gerbert: “Zo kun je veilig wat rondwandelen tijdens je opname. Dat hoeven echt geen kilometers te zijn. De gang op en neer is voor sommigen al een hele prestatie. Als je ertoe in staat bent, bekijk dan eens alle kunst in de openbare ruimtes van het ziekenhuis of loop met je familie naar de lift of naar de uitgang. Blijf zoveel mogelijk op, als dat kan. Laat overdag in ieder geval je pyjama onder je kussen liggen en beweeg! Want zo blijf je gezonder!”

Vijf meest gestelde vragen over bewegen
Sportarts Anne van Vegchel geeft antwoord op de vijf meest gestelde vragen over voeding en beweging tijdens én na een opname in het ziekenhuis. In onderstaande video vertelt ze onder andere waarom beweging belangrijk is, hoe je tijdens je opname in beweging kunt blijven en hoeveel invloed voeding nou eigenlijk heeft op je herstel.