Sterftecijfers

Ziekenhuizen zijn ieder jaar verplicht hun sterftecijfers te publiceren; de zogenaamde Hospital Standardized Mortality Ratio (HSMR).


Hoeveel mensen jaarlijks in een ziekenhuis overlijden is snel uitgerekend. Dit cijfer geeft echter niet aan of het aantal sterfgevallen in het ziekenhuis afwijkt ten opzichte van andere ziekenhuizen. De exacte cijfers vergelijken is moeilijk. Het ene ziekenhuis heeft bijvoorbeeld meer patiënten met een levensbedreigende ziekte dan het andere, is groter of kleiner of de complexiteit van een ziekte verschilt.

HSMR
Enkele jaren geleden is een indicator ontwikkeld om de sterftecijfers wel te kunnen vergelijken, de Hospital Standarised Mortality Rate (HSMR). Sindsdien wordt per ziekenhuis met één maat gerekend. Het landelijk gemiddelde - en dus de norm - wordt bij de HSMR gesteld op 100. De HSMR van een ziekenhuis kan daar boven, precies op, of onder liggen.

Werkelijk en verwacht
Voor de berekening van de HSMR wordt gekeken naar de verhouding tussen het werkelijke en het 'verwachte' aantal sterfgevallen. Voor het berekenen van het verwachte aantal sterfgevallen wordt gekeken naar het profiel van de patiënt. Zijn aandoening, leeftijd en conditie spelen immers een rol in de kans op overleving.

SMR
De Standardised Mortality Ratio (SMR) is vergelijkbaar met de HSMR. De SMR geeft de verhouding aan van de werkelijke (waargenomen) sterfte in een ziekenhuis en de verwachte sterfte voor een bepaalde diagnosegroep. Ook voor de SMR geldt dat het werkelijke sterftecijfer wordt gecorrigeerd voor patiënt- en locatiefactoren, die wel de kans op sterfte verhogen maar niets te maken hebben met de kwaliteit van zorg. De SMR-cijfers zijn niet altijd betrouwbaar, omdat deze zijn gebaseerd op kleine en wisselende patiëntenaantallen.

Indicatoren
De HSMR en de SMR zijn indicatoren. Ze zijn vooral nuttig voor de interne signalering en het verhogen van de kwaliteit van zorg binnen het ziekenhuis. Er bestaan namelijk nog steeds verschillen in de wijze waarop in Nederlandse ziekenhuizen de patiëntkenmerken worden geregistreerd en gecodeerd. Een vergelijk tussen ziekenhuis is hierdoor nog niet mogelijk, hetgeen landelijk wordt onderkend.

Beleid
Binnen het Bravis ziekenhuis worden de uitkomsten besproken met de specialisten. Een commissie onderzoekt waar binnen het ziekenhuis verbeteringen kunnen worden doorgevoerd. Het Bravis ziekenhuis voert daarnaast ook een laagdrempelig beleid ten aanzien van patiënten in de palliatieve fase. Terminale patiënten krijgen de gelegenheid in het ziekenhuis te blijven om in die veilige omgeving te kunnen sterven.

Cijfers
De HSMR van de Nederlandse ziekenhuizen varieert in 2017 van 58 tot 127. De HSMR van Bravis ziekenhuis over verslagjaar 2017 is 106 (betrouwbaarheidsinterval is 97-115). Bekijk hier de SMR-cijfers